Readings

A Discussion on The Future of Plasco Building

آینده پلاسکو در میان ٣ منفعت متنافر
جایگزین پلاسکو چیست؟ یک پلاسکوی دیگر؟ یک پلازای عمومی؟ یا یک پروژه به نفع یک سازمان؟

سعید برآبادی

شما این میزگرد را در تاریخ ۲۷ مهرماه می‌خوانید اما در حدود هفت روز از تهیه آن گذشته است. در این مدت اتفاقات زیادی حول محور «فراخوان ایده برای جایگزینی مجموعه پلاسکو» افتاده؛ بحث‌های زیادی در گرفته، حرف‌های زیادی زده شده و احتمالا خیلی‌ها را از جمله کسبه پلاسکو دلخور کرده است. این میزگرد قرار بود به واکاوی این فراخوان بپردازد اما در عمل به بررسی موضوع پلاسکو و یافتن جایگزینی برای آن معطوف شده و لابد حالا که مهلت شرکت در این فراخوان عمومی پایان یافته، کنجکاوی‌های بیشتری برای خواندن آن وجود دارد. در این میزگرد، ایرج کلانتری و فرخ زنوزی از مهندسین مشاور باوند، به‌عنوان مدیر برگزاری مسابقه، ترانه یلدا، معمار و شهرساز، محمدرضا حائری، معمار، شهرساز و سردبیر نشریه اندیشه ایران‌شهر، محمدعلی سعادتی، قائم‌مقام شهردار منطقه ۱۲ تهران، نوا توکلی‌مهر، معمار منظر و سردبیر نشریه شهر و منظر و مهرداد زواره‌محمدی، معمار و نماینده کمیته مسابقات معماری حضور دارند و به علت طولانی‌شدن گفت‌وگو، تا حد امکان نقش برگزارکننده کم‌رنگ شده است. آنچه پیش‌ِروست، قطعا در روزهای آینده می‌تواند بحث‌های تازه‌ای را درباره آینده پلاسکو رقم بزند گواینکه شاید هم نوشدارویی پس از پایان مهلت فراخوانی باشد که این میزگرد سعی در تمدید آن داشت اما به نتیجه نرسید؛ همچنان که پایان این میزگرد باز مانده است.

آینده پلاسکو در میان ٣ منفعت متنافر؛ میزگردی درباره جایگزین پلاسکو: محمدعلی سعادتی، ترانه یلدا، فرخ زنوزی، محمدرضا حائری، نوا توکلی‌مهر، ایرج کلانتری، سعید برآبادی
© Shargh Newspaper | Photo: Raoufeh Rostami

Read More ›››

The 10 books every architect should read / Arash Basirat

۱۰ کتاب که هر معمار باید بخواند

آرش بصیرت

در سال ۲۰۱۳، وب‌سایت Building Design Online اقدام به انتشار مجموعه‌ای تحت عنوان «10 کتاب که هر دانشجوی معماری باید بخواند» کرد که در آن، الیس وودمن (Ellis Woodman) و آنا وینستون (Anna Winston) در قالب تکه‌نوشته‌هایی، به معرفی ۱۰ کتابی نشستند که به گمان‌شان، تاثیرگذارترین کتاب‌ها در شکل‌گیری عناصر گفتمان معماری معاصر و سازوکارهای آموزش معماری بودند. هرچند عدم حضور نام‌هایی همچون اوسوالد متیوز اونگرز (Oswald Mathias Ungers)، پیتر آیزنمن، و کی مایکل هیز (K. Michael Hays) در میان نویسندگان مجموعه انتخاب‌شده به وضوح نمایان است، اما بی‌شک، انتخاب‌ها در غالب موارد، آشکارا دقیق و مجدانه درست است.

10 کتاب که هر معمار باید بخواند / آرش بصیرت

وب‌سایت اتووود در قالب مجموعه‌ای تحت عنوان ۱۰ کتاب که هر معمار باید بخواند، به معرفی مجموعه فوق پرداخته و به موازات آن، تلاش کرده است به کمک ارجاع‌دهی‌های درون‌متنی به لایه‌های پس‌زمینه‌ای و معرفتی هر کتاب و البته دیگر منابعی که به این کتب پرداخته‌اند، تصویری کامل‌تر از آن کتاب ارائه دهد.

Read More ›››

The Political Dimension of Architecture / Mohammad Yaser Mousapour

معماری و امر سیاسی

محمدیاسر موسی‌پور

امروزه که روندهای مسلط معماری در دنیا، آن را با استیلای تصویر و امر بصری مواجه کرده‌اند، سخت‌تر می‌توان از وجه سیاسی معماری سخن گفت. گویی از معماری سیاست‌زدایی شده و به امری تماشایی فروکاست یافته است، اما آیا می‌توان سیاست را جایی بیرون از فرم بیرونی که محل ظهور امر تماشایی است جست‌وجو کرد؟

Read More ›››

An Introduction to Typology of Iranian Contemporary Architecture / Pooyan Rouhi

معماری، مرز و ابتذال
درآمدی بر گونه‌شناسی معماری معاصر ایران

پویان روحی‌

کلمان گرینبرگ مقاله معروف خود «آوانگارد و کیچ»، (۱۹۳۹) را به این شکل آغاز می‌کند: «یک تمدن در یک زمان، آثار متفاوتی همچون شعری از تی‌اس‌الیوت و آهنگی از تین پن الی، یا نقاشی‌ای از ژرژ براک و تصویر روی جلد مجله «عصر شنبه» را تولید می‌کند. تمام این آثار، جزئی از فرهنگ و محصول یک جامعه هستند». او درادامه شرایطی را توصیف می‌کند که در آن، جامعه رو به زوال است و درنتیجه، وضعیت بی‌تحرکی ایجاد می‌شود که در آن، درون‌مایه‌های یکسان به شکلی مکانیکی در آثار هنری مورد استفاده قرار می‌گیرند. در این وضعیت زوال اما، نشانه‌های امید هم دیده می‌شود. بعضی از افراد جامعه، این مرحله پایانی فرهنگ را نمی‌پذیرند. آنها در جست‌وجو برای فرارفتن از این شرایط، چیزی را تولید می‌کنند که جامعه بورژوای غربی تابه‌حال آن را نشنیده بوده است: آوانگارد.

© Fed Square YouTube Channel

Read More ›››

A Critical Analysis of Architectural Education in Iran / Iman Raeisi

کالبدشکافی بدن در حال احتضار
مقدمه‌ای در نقد آموزش معماری در ایران

ایمان رئیسی

بیماری آموزش معماری، در ایران امروز مزمن است و وضعیت آموزش معماری در ایران هم مشابه بدنی در حال احتضار. برای کالبد‌شکافی این بیمار مناسب‌تر است که تعدادی از اجزای تشکیل‌دهنده آن را شکافته و مورد نقد قرار داد. به نظر می‌رسد که این بدن را در هشت حوزه می‌توان تشریح کرد: یک: رویکرد سیستم آموزش، دو: نحوه انتخاب دانشجوی معماری، سه: سیستم قانون‌گذار و سرفصل‌ها، چهار: مدرس، پنج: دانشجو، شش: مکان و امکانات، هفت: هویت اختصاصی هر دانشکده، هشت: رابطه دانشگاه با حرفه. برای نزدیک‌شدن به موضوع ترجیح می‌دهم که این موضوع را با توجه به تجربه‌های شخصی و به‌طور خلاصه مورد نقد قرار دهم، چون بحث بسیار مفصل است و دوستان رساله‌های دکتری در این‌باره نوشته‌اند. 

Read More ›››

Towards a Critical Formalism; A Review of Fluid Motion Architects’ Works / Pooyan Rouhi

به‌سوی فرمالیسم انتقادی۱
نگاهی به کار مهندسین مشاور حرکت سیال

پویان روحی‌

این یادداشت، به آثار مهندسین مشاور حرکت سیال – رضا دانشمیر و کاترین اسپریدنف – می‌پردازد و تلاش می‌کند این بحث را طرح کند که آثار این دو معمار، مصداق کنش حرفه‌ای – پرکتیس۲– انتقادی هستند. بیشتر آثار مشاوران حرکت سیال، یک گونه‌شناسی عام۳ یا یک کلیشه جاافتاده معماری ایرانی را نقطه  آغاز۴ فرایند طراحی خود قرار می‌دهند و با مجموعه‌ای از عملیات طراحی۵، نسبت به آن موضع انتقادی می‌گیرند و به بازآفرینی آن می‌پردازند. این یادداشت مجموعه سینمایی ملت، مجموعه مسکونی صفائیه یزد، ساختمان گلفام و مسجد ولی‌عصر را به‌عنوان نمونه‌های موردی در نظر می‌گیرد و با استفاده از خوانش فرمالیستی۶– مدل رایج خوانش آثار معماری – بر استراتژی‌های طراحی به‌کاررفته در آنها تأکید می‌کند و نشان می‌دهد که رضا دانشمیر و کاترین اسپریدنف، دو معمار «معاصر» هستند؛ معمارهایی که یکی از ویژگی‌های کارهایشان، وجود ظرفیت انتقادی و دوری‌کردن از بار ایدئولوژیک است. درواقع کار آنها، همراه است با مبارزه با ایدئولوژی و تلاش برای برهم‌زدن اقتدار نهادها و ایدئولوژی‌های تثبیت‌شده تاریخ معماری ایران.

مهندسین مشاور حرکت سیال (رضا دانشمیر و کاترین اسپریدونف)
© aoapedia.ir

Read More ›››

Venice, Syria & Bahram Shirdel / Behzad Atabaki, Parshia Qaregozloo

ونیز، سوریه، بهرام شیردل

بهزاد اتابکی، پرشیا قره‌گوزلو

آنچه بهرام شیردل را همواره به شخصی مطرح در معماری معاصر ایران تبدیل کرده، فقط اکتفای او به طراحی معماری نبوده است. مراوداتش با فیلسوفان و دیگر دیسیپلین‌های وابسته به معماری و مطالعات بینارشته‌ای او در جامعه معماری سر به لاک خود فروکرده، امری متفاوت است. او همواره با همین برتری به موضوع معماری، از بالا نگریسته و به اندیشه‌های جامع و استراتژیک رجوع می‌کند. در مصاحبه بهرام شیردل با سعید برآبادی در روزنامه «شرق» مورخ ۲۹ خرداد ۱۳۹۵، بخش‌هایی نهفته است که هریک از آنها می‌تواند آغازگر بحث‌هایی مفید، چه در سطح آکادمیک و چه حرفه باشد.

Read More ›››